"ارزش صفر. نخرید. به دست بیاورید." این آخرین صحبت‌ها در پستی در شبکه اجتماعی مدیوم است که توکن یرن.فایننس (YFI) جدید را به حوزه DeFi که قبل از آن هم به شدت گرم شده بود اضافه کرد.

هدف یرن فایننس که به عنوان یکی از غیرمتمرکزترین پروژه‌های حوزه ارزهای دیجیتال تبلیغ می‌شد، به دنبال ساده کردن DeFi همزمان با ارائه بیشترین درصد بازده سالیانه (APY) برای ارزهای دیجیتال واریز شده به این پلتفرم بود.

عده ای توکن YFI یرن. فایننس را بیت‌کوین اقتصاد غیرمتمرکز می‌دانند و این توکن جزء عوامل اصلی کسب بازده بیش از 2 هزار درصدی است که اولین کاربران این پروتکل از آن بهره مند شدند. علاوه بر این هر سال حدود 200 میلیارد دلار آمریکا سرمایه در این پروتکل بلوکه می‌شود و به این ترتیب این پلتفرم تبدیل به یکی از برترین و بزرگترین پروتکل‌های حوزه DeFi می‌شود. هزاران نفر سعی دارند از این فرصت بهره مند شوند و در انتهای مقاله متوجه خواهید شد که چرا!

چه کسی یرن.فایننس را ساخته؟

یرن.فایننس توسط برنامه نویسی به نام Andre Cronje ساخته شد. او پس از ترک تحصیل از کالجی که در آنجا حقوق می‌خواند، یک دوره سه ساله علوم کامپیوتر را ظرف 6 ماه طی کرد و این موفقیت باعث شد پیشنهاد تدریس در مؤسسه ای که این دوره را در آن گذارند، دریافت کند. او به جای این کار تصمیم به حرکت به بخش خصوصی و کار در حوزه بیمه، فین‌تک، بیگ دیتا و دفترکل توزیع شده (بلاک‌چین‌های متمرکز) گرفت.

وقتی همکار Cronje به مسافرت ماه عسل رفته بود، او شروع به تحقیق روی ارزهای دیجیتال کرد و ادعا می‌کند که اگر همکارش ازدواج نکرده بود او هم هیچ وقت وارد فضای کریپتو نمی‌شد.

گرچه Cronje معتقد است که بیشتر ارزهای دیجیتال بیش از حد پرنوسان هستند و نمی‌توان آنها را برای سرمایه گذاری جدی در نظر گرفت اما او شیفته پروتکل‌های اقتصاد غیرمتمرکز شده بود همچنین بازده فوق العاده ای که برای کوین‌های باثبات در این پلتفرم‌ها واریز می‌شود.

Cronje شروع به سرمایه گذاری با پول‌های خودشان و دیگران در این پروتکل‌ها کرد و وجوه را به صورت دستی به پلتفرم‌ها و کوین‌های باثباتی واریز می‌کرد که بیشترین نرخ درصد بازده سالیانه را ارائه کنند. او در حال طراحی یک برنامه بود که بین پروتکل‌های DeFi مختلف جابجا شود تا بیشترین نرخ بازده را ایجاد کند و در نهایت متوجه شد که می‌تواند این برنامه را افزایش مقیاس داده و عمومی کند. سپس شروع به همکاری نزدیک با Curve Finance و Aave کرد تا سیستمی موسوم به iEarn را بسازد.

Cronje در آن زمان به دلیل بررسی جامع کدها در شبکه اجتماعی مدیوم شهرت زیادی در فضای ارزهای دیجیتال به دست آورده بود و به قدری پرنفوذ شد که از نظر خیلی از کاربران حوزه کریپتو، نقد و بررسی‌هایش برای Crypto Briefing می‌توانست در یک چشم به هم زدن باعث موفقیت یا شکست پروژه‌ها شود.

Cronje معتقد است که DeFi به قدری پیچیده شده که افراد معمولی تقریباً قادر به برقراری تعامل با آن نیستند در نتیجه متمرکز بر ایجاد تجربیات کاربری ساده و قابل درک شد که محوریت اصلی یرن فایننس را ایجاد کردند که در فوریه امسال راه اندازی شد.

همچنین Cronje قصد دارد یرن فایننس را تبدیل به امن ترین پروتکل DeFi کند و اخیراً ادعا کرد که اولین شخصی بوده که دارایی‌هایش را به این پلتفرم واریز کرده و آخرین فردی خواهد بود که سرمایه اش را از این پروتکل خارج می‌کند.

Cronje به فناوری‌های اپن سورس علاقمند است، چندان به دنبال کسب شهرت و اعتبار به خاطر پروتکل‌هایی که ساخته نیست، به بررسی هدفمند کد سایر پلتفرم‌های DeFi علاقه دارد و همیشه در این جامعه و در زمینه توسعه یرن فایننس فعال بوده است.

به گفته خود او، در این شرایط «باید بیشتر از خودتان متنفر باشید تا چیزی که در حال ساختن آن هستید». مهم تر اینکه وقتی توکن YFI ساخته شد، او تصمیم گرفت بر خلاف بیشتر پروژه‌ها هیچ توکنی برای خودش نگه ندارد (هر چند مثل کاربران معمولی مقدار از این توکن را کشت کرده). همچنین Cronje توکن YFI را waifu تلفظ کرده و اصرار دارد که ارزش این توکن صفر است.

یرن فایننس چیست؟

یرن فایننس اکوسیستمی از پروتکل‌ها است که بر روی بستر اتریوم ساخته شده و هدف آن ساده کردن تعامل کاربران با پروتکل‌های محبوب DeFi و به حداکثر رساندن درصد بازده سالیانه (APY) ارزهای دیجیتال واریز شده در DeFi است.

محبوب ترین پروتکل در این اکوسیستم یرن فایننس است که دارایی کاربران را به صورت خودکار بین پروتکل‌های وام دهی DeFi مختلف مثل کامپاند، اوه و Dydx جابجا می‌کند تا APY آنها را به حداکثر برساند. کل اکوسیستم یرن فایننس توسط جامعه ساخته شده و حاکمیت آن از طریق توکن YFI در اختیار جامعه کاربران قرار دارد.

سایر پروتکل‌های اکوسیستم یرن فایننس عبارتند از: ytrade.finance که به کاربران امکان می‌دهد با کوین‌های باثبات وارد پوزیشن long یا short با لوریج هزار برابری شوند. yliquidate.finance که از وام‌های فلش اوه برای نقد کردن وجوه استفاده می‌کند. yswap.exchange یک منبع واحد که کاربران می‌توانند از طریق آن وجوه را به صورت دستی بین پروتکل‌های DeFi مختلف جابجا کنند.

در نهایت iborrow.finance را داریم که شامل توکنیزه کردن بدهی در سایر پروتکل‌ها با کمک اوه است تا امکان استفاده از آن در سایر پروتکل‌های DeFi فراهم شود. در حال حاضر فقط yearn.finance و yswap.exchange شروع به کار کرده و فعال هستند. سایر پروتکل‌ها هنوز در فاز تست نت قرار دارند.

ارز دیجیتال YFI چیست؟

YFI یک توکن ERC-20 است که از آن برای حاکمیت بر سایر پروتکل‌های اکوسیستم یرن فایننس استفاده می‌شود. می‌توان توکن‌های YFI را از طریق تعامل با این پروتکل‌ها به دست آورد. سقف تولید YFI، 30 هزار توکن است و هیچ ICO یا فرایند ماینینگ اولیه ای نداشت. می‌توانید با تأمین نقدینگی برای یکی از پلتفرم‌های یرن فایننس (یا از طریق اکسچنج‌ها) این توکن را خریداری کنید. آخرین توکن YFI در تاریخ 26 جولای در این اکوسیستم صادر شد.

آیکن ارز دیجیتال YFI

در حال حاضر جامعه یرن فایننس در حال طی کردن فرایند عرضه توکن‌های YFII است که ابزاری برای انگیزه دادن به کاربران جهت تأمین نقدینگی برای اکوسیستم یرن فایننس است. YFII یک انشعاب از توکن YFI با حداکثر سقف تولید 60 هزار عدد است. کل موجودی توکن‌های YFII در یک دوره 10 هفته ای توزیع خواهد شد یعنی به همان روشی که برای توکن‌های YFI اصلی انجام شد.

یرن فایننس چگونه کار می‌کند؟

می توان گفت که پیچیدگی و سختی درک عملکرد این پروتکل، ناشی از نبود داکیومنت‌های کافی درباره آن است. به راحتی می‌توان نظم یرن فایننس را نسبت به سایت پروژه‌های DeFi مشاهده کرد. از آنجایی که معمولاً از نام یرن فایننس برای پروتکلی با همین نام در اکوسیستم یرن فایننس استفاده می‌شود، توجه داشته باشید که تمرکز اصلی ما در این مقاله این پروتکل است.

همانطور که قبلاً اشاره شد، یرن فایننس وجوه کاربران را بسته به اینکه کدام استخر کوین‌های باثبات بیشترین APY را داشته باشد، را بین کامپاند، اوه و DyDx جابجا می‌کند. در حال حاضر یرن فایننس از DAI، USDC، USDT، TUSD و sUSD پشتیبانی می‌کند. از آنجایی که یرن فایننس تحت حاکمیت جامعه قرار دارد، ممکن است فهرست پروتکل‌های وام دهی که بین آنها سوئیچ می‌کند و همچنین لیست ارزهای دیجیتال پشتیبانی شده توسط این اکوسیستم به مرور زمان تغییر کند.

یک دیاگرام فنی از طرز کار یرن فایننس

وقتی کاربری کوین باثباتی را به یرن فایننس واریز می‌کند، این کوین به مقدار معادل ytoken (DAI در yDAI) تبدیل می‌شود. به این توکن‌ها "توکن دارای بازده بهینه سازی شده" گفته می‌شود و می‌توان از آنها برای به دست آوردن توکن‌های YFI استفاده کرد.

اما یرن فایننس وجوه واریز شده اصلی در این پروتکل را دریافت کرده و آنها را بین استخرهای کامپاند، اوه و DyDx جابجا می‌کند تا به بیشترین بازده برسد. همچنین این پروتکل مقدار کمی از وجوه واریز شده به استخر یرن فایننس را برداشت می‌کند که تنها در دسترس دارندگان توکن YFI قرار دارد.

چگونه ارز دیجیتال YFI(I) را به دست آوریم؟

قبل از اینکه سه روش به دست آوردن YFI و YFII را بررسی کنیم، اول به پشت صحنه این توکن‌ها می‌پردازیم. قبل از این به نام ytoken اشاره کردیم. می‌توان این توکن‌ها را به ypool در Curve Finance واریز کرد که یک پروتکل DeFi است. این پروتکل به شما امکان می‌دهد که به راحتی کوین‌های باثبات مختلف را با اسلیپیج کم (نرخ مبادله خوب) تعویض کنید.

از آنجایی که Curve Finance برای ماینینگ با تأمین نقدینگی انگیزه ایجاد کرده، این سیستم به شما توکن yCRV  (yCurve) پرداخت می‌کند که در ازای تأمین نقدینگی پروتکل Curve Finance پرداخت می‌شوند. این پاداش‌ها در ابتدا در Curve Finance بلوکه شده بودند.

توکن YFI توسط Cronje ساخته شد تا به کاربران امکان دهد توکن‌های yCRV که در استخر yCRV جمع آوری کرده بودند را برای حاکمیت بر اکوسیستم یرن فایننس معامله کنند.

سه راه برای به دست آوردن YFI (و YFII) وجود دارد. اولین روش در پاراگراف قبلی مورد بررسی قرار گرفت و شامل واریز کردن yCRV در استخر yGov یرن فایننس است. دومین روش شامل واریز ترکیب 98%-2% توکن‌های DAI و YFI در پروتکل Balancer در ازای دریافت توکن‌های BAL است. سپس این توکن‌های BAL به yGov واریز می‌شوند تا در ازای آن YFI دریافت کنید.

پروتکل‌های مختلف در یرن فایننس

سومین روش واریز ترکیبی از YFI و yCRV در Balancer برای دریافت توکن‌های BPT است که بعد به yGov واریز شده و تبدیل به توکن‌های YFI می‌شوند. وقتی YFI ایجاد شد، طوری طراحی شده بود که هر یک از سه استخر 10 هزار توکن YFI به دست آورد. همانطور که قبلاً اشاره شده همه توکن‌های YFI تا 26 جولای یعنی 10 روز پس از معرفی این توکن فارم شدند.

شاید این فرایندها پیچیده به نظر برسند اما اگر از دید اثبات سهام به آن نگاه کنیم، درک آن ساده تر می‌شود. تفاوت این است که به جای گرو گذاشتن ارز دیجیتال برای به دست آوردن پاداش بلاک آن ارز، شما در اصل توکن‌هایی که Curve Finance و Balancer به شما پرداخت کرده اند را در قبال حاکمیت بر یرن فایننس گروگذاری می‌کنید. اگر باز هم برای درک عملکرد این اکوسیستم با مشکل روبرو هستید، می‌توانید این ویدیوی مفید را ببینید.

حاکمیت یرن فایننس

درک عناصر دخیل در حاکمیت یرن فایننس کمی سخت است به خصوص با توجه به اینکه جزئیات کلی در پست‌های مختلف مدیوم یرن فایننس به صورت پراکنده نوشته شده اند. برای شروع توجه داشته باشید که یک توکن YFI معادل با یک رأی است.

پیشنهادهای مطرح شده برای اکوسیستم یرن فایننس در صورتی قابل طرح هستند که 33 درصد از دارندگان توکن YFI با انجام این کار موافقت کنند. اگر این آستانه حداقلی برآورده شود، در صورتی که بیش از 25 درصد از دارندگان توکن YFI با پیشنهاد مخالفت کنند، امکان رأی دادن برای آن وجود دارد. در صورتی که پیشنهاد برای رأی گیری انتخاب شود، بیشتر از 50 درصد از دارندگان توکن YFI باید به آن رأی دهند تا قبول شده و تغییرات آن در اکوسیستم یا پروتکل اعمال شود.

اینجاست که موضوع جذاب تر می‌شود! تنها دارندگان توکن YFI که قادر به رأی دادن هستند اشخاصی هستند که توکن‌های BPT خودشان را به استخر حاکمیت yGov واریز کرده باشند (سومین روش به دست آوردن YFI که در بخش پیش به آن اشاره شد).

شاید به همین دلیل باشد که Cronje این سیستم حاکمیتی را یک "ابر سیستم حاکمیتی" می‌داند به این علت که علاوه بر نگه داشتن YFI باید خودتان را در موقعیتی با ریسک و آسیب پذیری بیشتر قرار دهید چون دارایی‌های شما در چندین پروتکل DeFi قرار دارند که با یرن فایننس در ارتباط هستند.

شاید جالب ترین عنصر درباره سیستم حاکمیتی اولیه یرن فایننس این بود که دارندگان توکن YFI می‌توانند توکن‌های خودشان را بسوزاند تا درصد معادلی از وجوهی که در استخر یرن فایننس بلوکه شده را به دست آورند (یعنی مثلاً اگر 30 درصد از موجودی YFI را داشته باشند می‌توانند با سوزاندن آن 30 درصد از دارایی‌های جمع شده در استخر پاداش‌ها را از آن خود کنند).

قبلاً هم در این مقاله به این موضوع اشاره شد اما فرایند واقعی برداشت وجه کمی پیچیده تر است. وقتی دارنده توکن YFI سهم خودش از استخر را خواسته باشد، درصد معادلی وجه از استخر به یک قرارداد vault ارسال می‌شود که آن را به aDAI توکن DAI اوه با قابلیت ایجاد بازده تبدیل می‌کند. سپس این توکن‌ها برای تبدیل شدن به DAI معمولی به اوه ارسال می‌شوند.

از آنجایی که این پروتکل تنها چند ماه سابقه دارد و پروتکل حاکمیتی آن در حال حاضر فقط یک ماه است که راه اندازی شده، نمی‌توان خیلی درباره نقشه راه صحبت کرد. Cronje در مصاحبه ای طراحی پروتکل‌های DeFi مثل یرن فایننس را برای خودش یک نوع شیدایی وصف کرده و اینکه تقریباً همه کارهای زمینه ای لازم برای طراحی پروتکل ظرف چند هفته انجام شده است.

موفقیت سریع پست‌های مدیوم مربوط به این پروتکل و اکوسیستم آن گواهی بر این موضوع است – تقریباً همه اطلاعات مربوط به یرن فایننس در همان هفته منتشر شدند.

Cronje توکن YFI را برای فعالیت در عصری جدید از حاکمیت اجتماع راه اندازی کرده چون او و سایر توسعه دهندگان اصلی تمایلی ندارند که خودشان این اکوسیستم را مدیریت کنند. پیشنهادهای اصلاح یرن فایننس (YIP[1]) منجر به توسعه هر چه بیشتر این اکوسیستم از زمان معرفی مدل حاکمیت اجتماعی شده اند.

یکی از پیشنهادات اخیر برای افزایش سقف تولید YFI نتوانست به آستانه رأی 33 درصد برسد و منجر به شکل گیری انشعاب جدیدی از YFI به نام توکن YFII شد. این اقدام با هدف ادامه انگیزه دادن به کاربران برای تأمین نقدینگی پروتکل صورت گرفت (روز پس از فارم شدن آخرین توکن YFI، دارایی‌های واریز شده در یرن فایننس 60 درصد کاهش یافت).

در سند جالب تهیه شده توسط جامعه یرن فایننس نحوه توزیع توکن YFII که شبیه به YFI خواهد بود تشریح شده اما سقف تولید آن 60 هزار بوده و هر هفته نصف می‌شود؛ 10 هزار توکن در هفته اول بین استخرها توزیع شده و هر هفته 50 درصد از حجم توزیع آن کم می‌شود تا وقتی که هر 3 استخر هر کدامشان 20 هزار توکن توزیع کنند.

هنوز توکن YFII نقشی در حاکمیت یرن فایننس بازی نمی‌کند اما قرار است اعضای این جامعه در آینده به تغییر این شرایط رأی دهند.

مهم ترین تغییرات در عصر جدید یرن فایننس یعنی yEarn v2 اضافه کردن دارایی‌های بیشتر به این اکوسیستم و معرفی یک نوع مکانیزم بازی گونه سازی برای ترویج ایجاد استراتژی‌های کشت سود کارآمدتر در یرن فایننس است.

به طور خلاصه، همه می‌توانند یک استراتژی جدید پیشنهاد دهند. اگر اعضای جامعه استراتژی جدید را قبول کنند، مطرح کننده پیشنهاد در صورت استفاده از استراتژی او در پروتکل‌های یرن فایننس درصدی از بهره را دریافت می‌کند.

تحلیل قیمت ارز دیجیتال YFI

بیشتر از یک ماه نیست که توکن YFI وارد بازار شده و توانسته به قیمت 4900 دلار برسد. جالب اینجاست که هر چند همه توکن‌ها صادر شده و درگردش هستند اما قیمت این توکن باز هم رو به افزایش است. به غیر از یک عقبگرد مختصر از 3900 به 2800 دلار در روز قبل از صدور توکن YFI، این توکن از زمان انتشار یک حرکت صعودی داشته و به نظر نمی‌رسد که این حرکت کند شده باشد.

تاریخچه قیمت ارز دیجیتال YFI

یک نکته جالب این است که موجودی در گردش YFI تقریباً با سقف تولید آن یکسان است. طبق آمارهای سایت CoinMarketCap تنها 51 توکن YFI در گردش نیستند. لازم به ذکر است که این احتمال وجود دارد که این 51 توکن دیگر وجود نداشته باشند چون ممکن است یک نفر پیش از برگزاری فرایند رأی گیری برای عملیات سوزاندن، تصمیم به سوزاندن توکن‌های YFI خودش برای دریافت DAI گرفته باشد.

YFII

YFII که کمتر از دو هفته پیش با قیمت حدود هزار دلار به بازار معرفی شد، ظرف چند روز تا 130 دلار ریزش کرد.

قیمت این ارز در هفته پیش نسبتاً پایدار بوده و هیچ نشانه واضحی از روند صعودی یا نزولی دیده نمی‌شود.

توکن YFI را کجا بخریم؟

از آنجایی که یرن فایننس بر پایه اقتصادغیرمتمرکز (DeFi) ساخته شده جای تعجب نیست که بهترین محل خرید YFI هم اکسچنج‌های غیرمتمرکز است. یونی سواپ بهترین محل خرید این توکن است که 40 درصد از حجم معاملات شبانه روزی آن را فقط با جفت ارز YFI/WETH به خود اختصاص داده است.

بین اکسچنج‌های متمرکز هم Poloniex و CoinEx تنها اکسچنج‌های مشهوری هستند که در حال حاضر معاملات جفت ارزهایی شامل YFI را اجرا می‌کنند و حجم معاملات در CoinEx کاملاً محدود است.

والت‌های YFI

با توجه به اینکه YFI یک توکن ERC-20 است می‌توانید آن را در هر والتی که از ارزهای مبتنی بر اتریوم پشتیبانی می‌کند نگه دارید. اگر می‌خواهید امنیت توکن‌های خودتان را حفظ کنید و فعلاً برنامه ای برای معامله ندارید، می‌توانید از والت‌هایی مثل Trezor، Ledger یا Keepkey استفاده کنید.

والت‌های نرم‌افزاری برای افرادی مناسب هستند که قصد جابجایی YFI را داشته یا مایل نیستند یک قطعه سخت‌افزاری را همه جا همراه داشته باشند از جمله والت‌های مشهور برای YFI می‌توان به Atomic Wallet (کامپیوتری/موبایلی)، Exodus wallet (کامپیوتری/موبایلی) و Coinomi (موبایلی) اشاره کرد.

دیدگاه ما نسبت به یرن فایننس

یرن فایننس توکنی است که به خوبی شکل گیری عصری جدید برای اقتصاد غیرمتمرکز را به تصویر می‌کشد. Cronje کاملاً درست گفته که DeFi برای افراد معمولی بیش از حد پیچیده شده. بعلاوه، پروتکل‌های مورد استفاده در حوزه DeFi هم به قدری پیچیده شده اند که در صورت اپن سورس بودن هم بررسی کامل آنها کار سختی است.

یرن فایننس امکان حاکمیت واقعی جامعه بر اقتصاد غیرمتمرکز را ایجاد کرده و در عین حال بازده خیلی خوبی با ریسک نسبتاً کم ایجاد می‌کند. با این حال و حتی با وجود پروتکل‌های یرن فایننس باز هم یکسری ریسک در DeFi وجود دارد.

به ویژه با در نظر گرفتن تعاملاتی که با استفاده از توکن‌های BPT با yGov صورت می‌گیرد متوجه این امر می‌شوید چون شما در اصل با مشتق یک دارایی مشتق از یک دارایی مشتق از دارایی اصلی کار می‌کنید و اگر کوچکترین مشکلی در این زنجیره ایجاد شود ارزهای خودتان را از دست می‌دهید.

با اینکه قیمت سایر توکن‌های حاکمیتی بیشتر با دلالی مشخص می‌شود، قیمت توکن YFI بیشتر به حجم دارایی‌های بلوکه شده در استخر یرن فایننس بستگی دارد.

هر چند آینده یرن فایننس به طور قاطع مشخص نیست اما این پروتکل اولین آزمایش واقعی از اقتصاد غیرمتمرکز بود که دنیا به خود دیده. شاید پروتکل‌های DeFi که امروز می‌بینیم فردا وجود نداشته باشند اما یرن فایننس برای خیلی‌ها لحظه ای تاریخی را در دنیای DeFi رقم زد چون یک نوع اثبات مفهوم کاملاً عملی بود.

با توجه به پتانسیل‌های یرن فایننس بعید است که به این زودی شاهد کنار رفتن آن باشیم.

[1] Yearn.finance improvement proposal